home · article

تایوان چی یون شماره ۲۳

Táichá 23 hào qíyùn · 臺茶23號祁韻

تایوان چی یون شماره ۲۳، جدیدترین چای قرمز ریزبرگ تایوان، از نوادگان مستقیم چای معروف چینی چیمِن هونگ چا (祁門紅茶) است. عطر طبیعی آن، که به‌طرز شگفت‌انگیزی یادآور ترنج است، منحصراً از ویژگی‌های ژنتیکی رقم و اقلیم شکل می‌گیرد — بدون هرگونه افزودن اسانس. این ویژگی، لقب غیررسمی «ارل گری طبیعی» را برای آن به ارمغان آورده و محبوبیتش را در میان علاقه‌مندان چای اسپشالیتی به‌سرعت افزایش داده است.

۱. رده‌بندی و خاستگاه:

نوع: چای قرمز (紅茶, hóngchá). چای کاملاً تخمیر (اکسید) شده. بر اساس رده‌بندی غربی — چای سیاه (black tea).
دسته: چای قرمز ریزبرگ ممتاز گزینشی تایوان. متعلق به مجموعه رقم‌های «تایچا» (臺茶, Táichá) است که توسط ایستگاه تحقیقات و ترویج چای و نوشیدنی‌های تایوان (茶及飲料作物改良場, Chá jí yǐnliào zuòwù gǎiliáng chǎng, TRES) توسعه یافته‌اند. چای ارتدکس فله.
خاستگاه: تایوان (臺灣, Táiwān)، شهرستان نانتو (南投縣, Nántóu Xiàn)، شهرک مینگ‌جیان (名間鄉, Míngjiān Xiāng). این رقم در واحد TRES — شعبه یوچی (魚池分場, Yúchí fēnchǎng) اصلاح نژاد شده است.
مختصات جغرافیایی: تقریباً ۲۳°۵۰’ شمالی، ۱۲۰°۴۱’ شرقی (ناحیه مینگ‌جیان).

۲. تاریخچه و اهمیت فرهنگی:

پیشینه: تبار ژنتیکی چی یون به سال ۱۹۳۸ (سال ۲۷ دوره شووا) بازمی‌گردد، زمانی که پروفسور ریو یاماموتو (山本亮, Yamamoto Ryō)، شاغل در دانشگاه امپراتوری تایپه (臺北帝國大學)، بذر بوته‌های چای را از استان آن‌هوئی (安徽省) و از منطقه مشهور چای چیمِن (祁門) به تایوان آورد. بذرها به بخش آزمایش چای قرمز یوچی (魚池紅茶試驗支所) در مؤسسه تحقیقات مرکزی فرمانداری کل تایوان تحویل داده شد — نهادی که بعدها به شعبه یوچی در TRES امروزی تبدیل گردید. طی دهه‌ها، مواد کاشت تحت سازگاری و گزینش مزرعه‌ای در شرایط محلی قرار گرفتند. در سال‌های ۲۰۰۱–۲۰۰۲ (سال‌های ۹۰–۹۱ گاهشمار مینگوئو)، نمونه‌ای امیدبخش از میان نوادگان بذرهای چیمِن گزینش شد که نام «چیبان ۱» (祁辦1) بر آن نهاده شد. در سال‌های ۲۰۱۵–۲۰۱۷ (سال‌های ۱۰۴–۱۰۶ گاهشمار مینگوئو)، آزمون‌های تطبیقی با رقم شاهد چینگ شین وولونگ (青心烏龍, Qīngxīn Wūlóng) — رقم اصلی تایوانی برای اولونگ — انجام شد که مزایای قابل‌توجه نمونه جدید را از نظر بهره‌وری و کیفیت چای قرمز نشان داد. این رقم به‌طور رسمی در سال ۲۰۱۷ (سال ۱۰۶ مینگوئو) با شماره TTES №23 ثبت گردید. در مه ۲۰۱۹، طی جشن ۱۱۶-اُمین سالگرد تأسیس TRES، رأی‌گیری برای نام تجاری برگزار شد: از میان چهار گزینه — «هونگ یوه» (紅悅)، «چی یو» (祁玉)، «چی یون» (祁韻) و «هونگ چی» (紅祁) — نام «چی یون» برنده شد.
نام: «چی یون» (祁韻) از دو نویسه تشکیل شده است: «چی» (祁) — اشاره مستقیم به چیمِن (祁門)، زادگاه بذرهای اجدادی، یکی از معتبرترین جاینام‌های چای چین؛ «یون» (韻) — «جذابیت»، «ملودی»، «پس‌طعم» — مفهومی نزدیک به «قافیه چای» (茶韻, cháyùn) که ژرفا و طنین احساسات عطری-طعمی را توصیف می‌کند. بنابراین، «چی یون» را می‌توان «جذابیت چیمِن» یا «ملودی چیمِن» ترجمه کرد. شماره «۲۳» (23號, 23 Hào) نشان‌دهنده شماره ردیف ثبت در فهرست رقم‌های TRES است.
اهمیت فرهنگی: پیدایش چی یون شماره ۲۳ نقطه عطفی مهم در راهبرد متنوع‌سازی چایکاری تایوان بود. اگر تایچا شماره ۱۸ هونگ یو (紅玉) نماینده گرایش برگ‌درشت به ارث رسیده از آسامیکا باشد، چی یون تجسم سنت ریزبرگ است که به چیمِن — یکی از سه چای قرمز بزرگ جهان — بازمی‌گردد. این چای در بازار بین‌المللی چای اسپشالیتی با استقبال گرمی روبه‌رو شد و شهرت تایوان را به‌عنوان قطب نوآوری‌های چای تأیید کرد؛ مرکزی که نه‌تنها در تکمیل اولونگ‌ها، بلکه در خلق چای‌های قرمز در سطح جهانی نیز تواناست. این رقم همچنین انعطاف‌پذیری بالایی از خود نشان می‌دهد: افزون بر چای قرمز، از برگ آن برای تولید چای سفید و اولونگ گابا نیز با موفقیت استفاده می‌شود.

۳. توصیف گیاه‌شناسی و ماده خام:

رقم / کولتیوار: TTES №23 (چی یون، 祁韻). از بذر یکی از بوته‌های چای چیمِن که در سال ۱۹۳۸ به تایوان آورده شد، منشأ گرفته است. رقم ریزبرگ (Camellia sinensis var. sinensis). درختچه‌ای با عادت رشدی متوسط (樹姿中間型, shùzī zhōngjiān xíng)، زودرس (早生種, zǎoshēng zhǒng). قدرت رویشی قوی، تراکم جوانه‌ها روی شاخه‌ها بالاست که بازدهی بالایی را در واحد سطح تضمین می‌کند. برگ بالغ کشیده-بیضوی، به طول ۸–۱۰ سانتی‌متر و عرض ۳–۴ سانتی‌متر، سطح برگ کمی موج‌دار است. جوانه‌ها و شاخه‌های نورس در بهار به رنگ زرد-سبز با ته‌رنگ قرمزرنگ درمی‌آیند و تحت شرایط خاص ممکن است رنگ ارغوانی ملایمی به خود بگیرند که با تأثیر احتمالی ژنتیکی فرم‌های وحشی تایوانی چای (Camellia formosensis) مرتبط دانسته می‌شود. جوانه‌ها با کرک‌های آشکار (茸毛, róngmáo) پوشیده شده‌اند. این رقم مقاومت بالایی در برابر بیماری‌ها و خشکی دارد.
چینش: بیداری بهاره جوانه‌ها حدود دو هفته زودتر از چینگ شین وولونگ رخ می‌دهد — در شرایط نانتو، نخستین چینش از اوایل آوریل ممکن است. برای تولید چای قرمز با بالاترین کیفیت، عمدتاً از برگ‌های چینش تابستانه استفاده می‌شود: جوانه و دو تا سه برگ بالایی (一芽二三葉, yī yá èr sān yè). این رقم برای تولید چای قرمز با عطر بالا در تمام طول سال (一年四季均可產製高香型紅茶) مناسب است.
الزامات ماده خام: چینش دستی برای حفظ یکپارچگی فلِش‌ها ترجیح داده می‌شود. فقط شاخه‌های سالم و آسیب‌ندیده که در مرحله بهینه رشد رویشی، زمانی که تعادل مواد عطری و کاتچین‌ها در مطلوب‌ترین حالت است، برداشت می‌شوند.

۴. اقلیم و ویژگی‌های کشت:

منطقه: شهرک مینگ‌جیان (名間鄉, Míngjiān Xiāng)، شهرستان نانتو — بزرگ‌ترین منطقه چایکاری تایوان از نظر مساحت، که پیشینه‌اش در تولید اولونگ و چای سبز است. سازگاری موفق رقم قرمز ریزبرگ در این منطقه، فرصت‌های بازاری تازه‌ای را برای کشاورزان محلی فراهم می‌کند و امکان متنوع‌سازی تولید را فراتر از اولونگ‌های سنتی می‌دهد. افزون بر مینگ‌جیان، این رقم در اطراف یوچی (魚池鄉) و نواحی همجوار نانتو نیز کشت می‌شود.
ارتفاع کشت: ۳۰۰–۳۵۰ متر از سطح دریا. این ارتفاع به‌مراتب پایین‌تر از اولونگ‌های کوهستانی مرتفع آلی‌شان یا لی‌شان است که هزینه تولید را کاهش می‌دهد و چی یون را به محصولی در دسترس‌تر تبدیل می‌کند.
خاک: خاک‌های لاتریت قرمز-قهوه‌ای (紅壤, hóng rǎng) با زهکشی طبیعی خوب. واکنش کمی اسیدی (pH ۴.۵–۵.۵) که برای بوته چای مناسب است.
اقلیم: موسمی نیمه‌گرمسیری، با بارندگی کافی (حدود ۱۸۰۰–۲۰۰۰ میلی‌متر در سال) و گرما. میانگین دمای سالانه حدود +۲۰–۲۲ درجه سانتی‌گراد. ارتفاع معتدل، دوره رویشی طولانی و بهره‌وری بالای بوته‌ها را تضمین می‌کند.
ویژگی‌ها: بسیاری از کشاورزان مینگ‌جیان از روش‌های مدیریتی با رویکرد بوم‌شناختی استفاده می‌کنند: وجین دستی، کاربرد فرآورده‌های زیستی، پرهیز از آفت‌کش‌های مصنوعی — اگرچه همه دارای گواهی رسمی ارگانیک نیستند. فشردگی بوته‌های ریزبرگ چی یون امکان تراکم کاشت بالاتر را در مقایسه با رقم‌های سنتی اولونگ فراهم می‌کند که بازده محصول در هکتار را افزایش می‌دهد.

۵. فناوری تولید:

فناوری با تولید کلاسیک چای قرمز (工夫紅茶, gōngfu hóngchá) مطابقت دارد که برای برگ‌های ریز چی یون سازگار شده است. برگ به نسبت فشرده، نیازمند برخورد ظریف‌تری در مراحل مالش و اکسیداسیون است.

پژمرده‌سازی (萎凋, wěidiāo): برگ‌های تازه چیده‌شده برای خروج رطوبت اضافی پهن می‌شوند. ترکیبی از پژمرده‌سازی آفتابی و سایه‌ای امکان‌پذیر است. برگ تورژسانس خود را از دست می‌دهد، نرم و انعطاف‌پذیر می‌شود. در این مرحله، شکل‌گیری مجموعه عطری گلی-میوه‌ای آغاز می‌شود.
مالش (揉捻, róuniǎn): مالش مکانیکی یا دستی برگ پژمرده. تخریب دیواره‌های سلولی، خروج شیره سلولی و تماس پلی‌فنل‌ها با آنزیم‌های اکسیداتیو را ممکن می‌سازد. برگ ریز چی یون به شکل‌های نیم‌کروی یا خمیده فشرده مالش می‌شود.
اکسیداسیون / تخمیر (發酵, fājiào): اکسیداسیون کامل پلی‌فنل‌ها در شرایط کنترل‌شده دما و رطوبت. دقیقاً در این مرحله نُت‌های شاخص مرکباتی و گلی شکل می‌گیرند که از محتوای بالای لیمونن و لینالول اکسید ناشی می‌شوند — ترکیبات فرّاری که به‌طور ژنتیکی از تبار چیمِنی این رقم سرچشمه می‌گیرند.
خشک‌سازی (烘乾, hōnggān): عملیات حرارتی نهایی برای توقف اکسیداسیون و تثبیت رطوبت. برخی تولیدکنندگان از خشک‌کن‌های فروسرخ استفاده می‌کنند که گرمادهی یکنواخت‌تر و حفظ بهتر اجزای عطری فرّار — در درجه نخست لیمونن و لینالول اکسید که دسته‌گل ویژه ترنج را می‌سازند — فراهم می‌کند. خشک‌سازی سنتی با هوای گرم نیز پذیرفتنی است، اما ممکن است به از دست رفتن بخشی از ظریف‌ترین نُت‌های بالایی بینجامد. رطوبت نهایی محصول آماده — کمتر از ۵٪.
درجه‌بندی (分級, fēnjí): پس از خشک‌سازی، درجه‌بندی دستی یا مکانیکی برای حذف ساقه‌ها، برگ‌های نامرغوب و یکنواخت‌سازی ترکیب دانه‌بندی انجام می‌شود. محموله‌های ممتاز با درصد بالای تیپس (جوانه‌های کرکدار) ارزش به‌مراتب بالاتری دارند.

۶. ویژگی‌های حسی:

شکل ظاهری برگ خشک: برگ‌چه‌های ریز و محکم مالش‌خورده به رنگ قهوه‌ای تیره، تقریباً سیاه، به‌شکل نیم‌کره‌های فشرده یا نوارهای خمیده. حضور قابل‌توجه جوانه‌های نقره‌ای-طلایی (تیپس‌ها) به فله بافت رنگارنگ مشخصی می‌بخشد.
عطر برگ خشک: شدید، پیچیده و چندلایه. نُت‌های غالب پرتقال کاراملی‌شده و شکلات تلخ با پس‌زمینه مالت و ته‌رنگ‌های چوبی ملایم درهم‌تنیده می‌شوند. با حرارت دیدن، ته‌رنگ مرکباتی آشکاری آشکار می‌شود.
عطر دم‌آورده: روشن، شیرین‌مایه، با آکورد غالب مرکباتی که به‌طرز چشمگیری یادآور ترنج (پوست ترنج، روغن ترنج) است. این عطر طبیعی «ترنج‌مانند» — امضای چی یون — بدون هیچ‌گونه اسانس‌دهی به‌دست می‌آید. افزون بر آن، ظرایف عسل و گُل با ته‌مایه‌های ادویه‌ای در پس‌زمینه حضور دارند.
طعم: غنی، پرپیکر، اما درعین‌حال ملایم و پوششی. شیرینی عسل‌مانند هماهنگ با مالت‌مایگی ملایم و ترشی مرکباتی شاداب‌کننده ترکیب می‌شود. پس‌طعم گرم، ادویه‌ای، با ته‌رنگ‌های جوز هندی یا دارچین، طولانی و ماندگار است. با دم‌آوری درست، چای عملاً فاقد گسی است.
رنگ دم‌آورده: روشن، شفاف، به رنگ کهربایی-نارنجی یا مسی-قرمز پُررنگ با جلای آشکار. توصیف رسمی TRES دم‌آورده را «نارنجی-قرمز، شکوهمند و درخشان-شفاف» (水色橙紅艷麗明亮, shuǐsè chénghóng yànlì míngliàng) معرفی می‌کند.
ته‌چای (برگ دم‌کشیده): برگ‌های ریز، کشسان به رنگ قهوه‌ای تیره، همگن از نظر اندازه، که یکپارچگی خود را پس از چندین بار دم‌آوری حفظ می‌کنند.

۷. ترکیب شیمیایی:

افزون بر مجموعه استاندارد مواد زیست‌فعال ذاتی چای قرمز، چی یون شماره ۲۳ با نیمرخ منحصربه‌فرد ترکیبات فرّار عطری که از نیاکان چیمِنی خود به ارث برده، متمایز می‌شود.

پلی‌فنل‌ها: کاتچین‌ها در فرایند اکسیداسیون کامل به تیافلاوین‌ها (۰/۳–۱/۵٪) و تیاروبیگین‌ها (۵–۱۱٪) تبدیل می‌شوند که درخشندگی دم‌آورده، ساختار طعمی و پتانسیل آنتی‌اکسیدانی آن را تعیین می‌کنند.
آمینواسیدها: ال-تیانین — آمینواسید کلیدی چای که اثر آرامش‌بخش ملایم و مؤلفه «شیرین» طعم را فراهم می‌کند. تعادل ال-تیانین و کافئین حالت «هوشیاری آرام» را شکل می‌دهد که شاخص چای قرمز باکیفیت است.
آلکالوئیدها: کافئین (تئین)، با محتوای معمول برای چای‌های قرمز ریزبرگ — در حدود ۲۵–۴۰ میلی‌گرم در هر گرم ماده خشک. تئوبرومین و تئوفیلین به مقادیر ناچیز.
ترکیبات فرّار عطری: ویژگی کلیدی چی یون. محتوای بالای لیمونن (ته‌رنگ مرکباتی) و لینالول اکسید (ته‌رنگ گلی، ترنجی) عطر طبیعی «ترنج‌مانند» را موجب می‌شود. وجود یک کمپلکس ترپنی ویژه محتمل است که این دسته‌گل خاص را منحصراً از رهگذر ژنتیک رقم و اقلیم، بدون افزودن اسانس، می‌سازد.
ویتامین‌ها: ویتامین‌های گروه B (B₁, B₂)، ویتامین C (تا حدودی حفظ می‌شود)، ویتامین E.
مواد معدنی: پتاسیم، منیزیم، منگنز، روی، فلوئور.

۸. ویژگی‌های مفید:

اثر نیروبخشی و تمرکزآفرینی: کافئین در ترکیب با ال-تیانین، افزایش ملایم انرژی و توجه را بدون عصبانیت و اضطراب فراهم می‌کند.
محافظت آنتی‌اکسیدانی: تیافلاوین‌ها و تیاروبیگین‌ها آنتی‌اکسیدان‌های قدرتمندی هستند که استرس اکسیداتیو را کاهش داده و از سلول‌ها در برابر آسیب رادیکال‌های آزاد محافظت می‌کنند.
پشتیبانی از گوارش: مصرف متعادل چای قرمز ترشح گوارشی را تحریک کرده و به هضم راحت غذا کمک می‌کند.
سلامت قلب و عروق: پلی‌فنل‌های چای قرمز به کشسانی رگ‌ها کمک کرده و ممکن است بر نیمرخ چربی خون تأثیر مثبت بگذارند.
اثر گرمابخشی: چای قرمز در رژیم‌شناسی سنتی شرق آسیا جزو نوشیدنی‌های «گرم» (溫性, wēnxìng) به‌شمار می‌رود.
تأثیر سودمند بر وضعیت عاطفی: عطر منحصربه‌فرد مرکباتی-گلی چی یون می‌تواند اثری آرامش‌بخش و روحیه‌افزا داشته باشد — یک اثر آروماتراپی که تأثیر فیزیولوژیک چای را تکمیل می‌کند.
بهبود کارکردهای شناختی: هم‌افزایی کافئین و ال-تیانین بر حافظه کاری و توانایی تمرکز تأثیر مثبت دارد.
اثر ضدباکتریایی: پلی‌فنل‌های چای قرمز دارای ویژگی‌های ضدمیکروبی ملایمی هستند که از بهداشت دهان و سلامت لثه‌ها پشتیبانی می‌کنند.
وضعیت پوست: ویژگی‌های آنتی‌اکسیدانی پلی‌فنل‌های چای قرمز می‌تواند به محافظت از پوست در برابر پیری زودرس مرتبط با استرس اکسیداتیو کمک کند.

۹. دم‌آوری:

دمای آب: ۹۰–۹۵ درجه سانتی‌گراد. برگ ریز به گرمای بیش از حد حساس است — آب جوش تند ممکن است گسی را تشدید کرده و نُت‌های عطری ظریف را خفه کند.
مقدار چای:
- روش ریزشی (功夫茶, gōngfū chá): ۵–۷ گرم در ۱۰۰–۱۵۰ میلی‌لیتر گایوان یا قوری.
- روش اروپایی (دم‌کشی): ۳–۵ گرم در ۱۵۰–۲۰۰ میلی‌لیتر آب.
ظرف: گایوان چینی (蓋碗, gàiwǎn) یا شیشه‌ای برای آشکارسازی عطر مرکباتی-گلی و ارزیابی رنگ درخشان دم‌آورده ایده‌آل است. قوری سفالی نیز پذیرفتنی است، اما ممکن است تا حدودی از درخشش عطری بکاهد.
فرایند (روش ریزشی): ۱. ظرف را با آب جوش گرم کنید، آب را خالی کنید. ۲. چای را بریزید، درپوش را بگذارید، بگذارید برگ ۱۰–۱۵ ثانیه «بیدار» شود. ۳. آب‌کشی: آب بریزید و بی‌درنگ خالی کنید (بیدارسازی برگ). ۴. ریزش نخست: ۱۵–۲۰ ثانیه دم کنید. ۵. ریزش دوم تا چهارم: ۱۵–۲۵ ثانیه. ۶. ریزش‌های بعدی: زمان را ۵–۱۰ ثانیه افزایش دهید. ۷. چای ۵–۷ ریزش را تاب می‌آورد و لایه‌های گوناگون عطر را — از مرکبات در آغاز تا ادویه‌ای-عسلی در پایان — آشکار می‌کند.
یادآوری: در روش اروپایی، ۳–۵ دقیقه دم کنید. یک یا دو بار دم‌آوری مجدد امکان‌پذیر است.

۱۰. نگهداری:

چی یون شماره ۲۳ یک چای قرمز کاملاً اکسیدشده است و نیاز به نگهداری در یخچال ندارد. برای حفظ تازگی و عطر بی‌نظیر مرکباتی-ترنجی توصیه می‌شود:

ظرف: درب‌بسته، مات (قوطی فلزی، ظرف سرامیکی چای، کیسه وکیوم).
دما: دمای اتاق، پایدار (۱۵–۲۵ درجه سانتی‌گراد)، بدون نوسان ناگهانی.
رطوبت: بیش از ۶۰٪.
نور: محافظت در برابر تابش مستقیم خورشید.
بوها: دور از مواد با بوی تند نگهداری شود — چای به‌راحتی عطرهای خارجی را جذب می‌کند که ممکن است دسته‌گل طبیعی مرکباتی آن را مخدوش کند.
مدت نگهداری: با رعایت شرایط — تا ۲–۳ سال. مصرف بهینه — در طول سال نخست پس از تولید، هنگامی که اجزای عطری فرّار در بالاترین سطح حفظ می‌شوند.

۱۱. قیمت و تقلب‌ها:

رده قیمتی: چی یون شماره ۲۳ در زمره چای‌های قرمز ممتاز تایوان قرار دارد، اگرچه خاستگاه غیرکوهستانی و بازدهی خوب رقم، آن را نسبت به هونگ یو شماره ۱۸ تا حدی در دسترس‌تر می‌کند. در بازار بین‌المللی چای اسپشالیتی، قیمت‌ها از ۱۰–۲۰ دلار آمریکا برای ۵۰ گرم متغیر است. بها به فصل چینش (تابستانه باارزش‌تر است)، روش فرآوری و شهرت کشاورز معین بستگی دارد.
نحوه پرهیز از تقلب:
- از تأمین‌کنندگان متخصص و معتبر با ارتباط مستقیم با کشاورزان تایوانی خرید کنید.
- به ذکر رقم TTES №23 و منطقه تولید (مینگ‌جیان، نانتو) توجه کنید.
- عطر را ارزیابی کنید: دسته‌گل طبیعی ترنجی-مرکباتی — نشانگر اصلی اصالت است. اسانس‌دهی مصنوعی معمولاً بوی «تخت‌تر» و یکنواختی می‌دهد.
- به شکل ظاهری دقت کنید: برگ ریز و محکم مالش‌خورده با تیپس‌ها، نه برگ‌های درشت پاره یا خرده.
- از قیمت‌های به‌طرز مشکوکی پایین برحذر باشید: به‌دلیل تازگی و حجم محدود تولید، «چی یون» ارزان با احتمال بالایی تقلبی یا ترکیبی است.

۱۲. دانستنی‌های جذاب:

«ارل گری طبیعی»: یکی از شگفت‌انگیزترین ویژگی‌های چی یون شماره ۲۳ — عطر طبیعی آن، یادآور ترنج، که منحصراً از ژنتیک و اقلیم شکل می‌گیرد. این امر آن را به تنها چای قرمز شناخته‌شده‌ای در جهان بدل می‌کند که به‌طور طبیعی نیمرخ یک چای اسانس‌دار را بازتولید می‌کند.
مسیر از بذر تا ثبت رسمی ۸۰ سال طول کشید: بذرها در سال ۱۹۳۸ از چیمِن آورده شدند و رقم تنها در سال ۲۰۱۷–۲۰۱۸ شماره دریافت کرد. این یکی از طولانی‌ترین روایت‌های «از مزرعه تا پیشخوان» در تاریخ به‌نژادی چای جهان است.
رقم چی یون انعطاف‌پذیری بالایی نشان می‌دهد: از یک ماده خام واحد با موفقیت چای قرمز، چای سفید (با نُت‌های گلی لطیف و عطر جوز) و اولونگ گابا (با «ترشی گابا» ویژه) تولید می‌شود. این یک همه‌کارگی نادر برای یک رقم گزینشی است.
نام تجاری «چی یون» (祁韻) از راه رأی‌گیری عمومی در جشن ۱۱۶-اُمین سالگرد TRES برگزیده شد — رویه‌ای دموکراتیک که برای نام‌گذاری ارقام کشاورزی نامعمول است.
نیمرخ عطری برگ بالغ چی یون، نُت‌های چوبی با ته‌رنگ ملایم نارنگی را در بر می‌گیرد، اما در صورت استفاده از شاخه‌های نورس برای تولید چای سفید، پالت کاملاً متفاوتی آشکار می‌شود: سیب فوجی، لاله، آلوی سبز، عسل گلی و حتی ته‌رنگ‌های ملایم بنفشه.

۱۳. مقایسه با دیگر چای‌های قرمز تایوان:

تایچا شماره ۱۸ هونگ یو (臺茶18號紅玉, Táichá 18 Hào Hóngyù): دورگه برگ‌درشت آسامیکا و کاملیای وحشی تایوان. اگر چی یون نماد ظرافت و پالایش مرکباتی باشد، هونگ یو نماد قدرت و طراوت منتولی است. هونگ یو پیکره فشرده‌تری دارد، با نُت‌های بارز نعناع-دارچین و شخصیت گس‌تر. چی یون ملایم‌تر، عطری‌تر و از نظر قیمت در دسترس‌تر است.
تایچا شماره ۲۱ هونگ یون (臺茶21號紅韻, Táichá 21 Hào Hóngyùn): دورگه رقم چیمِنی و هندی. با عطر بارز گلی-میوه‌ای با نُت‌های شکوفه‌های مرکبات (عطر پوست نارنگی) متمایز می‌شود. شخصیت «گرمسیری»تری نسبت به چی یون دارد و نُت مرکباتی آشکارتری را نشان می‌دهد. چی یون به نیمرخ کلاسیک چیمِنی نزدیک‌تر است — مهارشده‌تر، ادویه‌ای‌تر و ژرف‌تر.
چیمِن هونگ چا (祁門紅茶, Qímén Hóngchá): نیای مستقیم ژنتیکی. چیمِن کلاسیک از «عطر چیمِنی» نامدار (祁門香, Qímén xiāng) برخوردار است — دسته‌گلی پیچیده با نُت‌های ارکیده، عسل و میوه‌های خشک که جایی در میان سه چای قرمز بزرگ جهان، در کنار دارجلینگ هندی و اووای سیلانی، برایش به ارمغان آورده است. چی یون بخشی از این نیمرخ را به ارث برده، اما اقلیم تایوان تأکید را به سوی نُت‌های مرکباتی-ترنجی بارزتر سوق داده و گونه‌ای «تایوانی» از سنت چیمِن را پدید آورده است. از نظر نیمرخ طعمی، چی یون در نُت‌های بالایی یادآور چای قرمز سریلانکاست، اما با ژرفای ادویه‌ای شاخصی که از نیای چیمِنی خود به ارث برده است.

در پایان:

تایوان چی یون شماره ۲۳ چایی است با سرنوشتی شگفت‌انگیز: بذرهایی که در دوره استعماری از آن‌هوئی آورده شدند، در خاک تایوان هویتی کاملاً تازه یافتند. هشتاد سال سازگاری، گزینش و مشاهده صبورانه، نواده چیمِن هونگ چای بزرگ را به رقمی خودایستا و شناخته‌شده با عطر طبیعی ترنج بدل ساخته که هیچ چای قرمز دیگری در جهان ندارد. چی یون گزینه‌ای ایده‌آل برای دوست‌داران چای‌های قرمز عطری است که طبیعی‌بودن و چندوجهی‌بودن را ارج می‌نهند. این چای هم برای نخستین آشنایی با چای قرمز تایوان و هم برای چای‌شناس باتجربه‌ای که از پیش‌بینی‌پذیری خسته شده است، به یک اندازه خوب است: چایی است که شگفت‌زده می‌کند. برای کسانی که ارل گری را دوست دارند، اما آرزوی چشیدن چیزی شبیه آن را بدون اسانس مصنوعی دارند، چی یون شماره ۲۳ یک الهام‌بخشی واقعی خواهد بود — گواه آن‌که طبیعت می‌تواند دسته‌گلی عطری بیافریند که انسان تنها می‌تواند به تقلید از آن بپردازد.