home · article
یینگ هونگ جیو هائو
Yīng hóng jiǔ hào · 英红9号
یینگ هونگ جیو هائو چای سرخ شاخص استان گوانگدونگ است و نمونهای نادر در صنعت چای جهان به شمار میرود که در آن نام یک رقم اصلاحی، همزمان به نام محصول نهایی و یک برند عمومی منطقهای تبدیل شده است. این چای که حاصل نیم سده پژوهش علمی است، قدرت ارقام درشتبرگ یوننان را با لطافت ترّوآر گوانگدونگ پیوند میزند.
یینگ هونگ جیو هائو چای سرخ شاخص استان گوانگدونگ است و نمونهای نادر در صنعت چای جهان به شمار میرود که در آن نام یک رقم اصلاحی، همزمان به نام محصول نهایی و یک برند عمومی منطقهای تبدیل شده است. این چای که حاصل نیم سده پژوهش علمی است، قدرت ارقام درشتبرگ یوننان را با لطافت ترّوآر گوانگدونگ پیوند میزند.
۱. طبقهبندی و خاستگاه:
- نوع: چای سرخ (红茶, hóngchá)، کاملاً تخمیر (اکسیده) شده. در طبقهبندی اروپایی – چای سیاه (black tea).
- دسته: چایهای سرخ ممتاز چین؛ گونهٔ شاخص یینگده هونگچا (英德红茶, Yīngdé Hóngchá) – «چای سرخ یینگده» که در کنار چیمن هونگچا (祁门红茶) و دیانهونگ (滇红) یکی از سه چای سرخ بزرگ چین به شمار میرود.
- خاستگاه: چین (中国)، استان گوانگدونگ (广东省, Guǎngdōng Shěng)، شهر در سطح ولایت چینگیوان (清远市, Qīngyuǎn Shì)، شهرستان یینگده (英德市, Yīngdé Shì). باغهای چای عمدتاً در مناطق کوهپایهای شمال گوانگدونگ، بهویژه در محدودهٔ یینگده و نواحی پیرامون آن متمرکزند. از سال ۲۰۰۵ کشت به مناطق شرقی و غربی استان و نیز فراتر از آن – به سیچوآن، گوانگشی، فوجیان، یوننان، گوئیژو و تبت گسترش یافت. اکنون مجموع سطح زیر کشت یینگ هونگ جیو هائو در گوانگدونگ و خارج از آن بیش از ۱۰,۰۰۰ هکتار است.
- مختصات جغرافیایی: حدود ۲۴°۱۰′ شمالی، ۱۱۳°۲۵′ شرقی (منطقهٔ مرکزی شهرستان یینگده).
۲. تاریخچه و اهمیت فرهنگی:
- تاریخچه:
تاریخ نوین چایکاری در یینگده از سال ۱۹۵۵ آغاز شد، زمانی که در مزرعهٔ دولتی «یینگده شینشنگ» (英德新生联合企业公司) بذرهای ارقام درشتبرگ یوننان که در سال ۱۹۵۶ از شیشوانگباننا و فنگچینگ آورده شده بودند با موفقیت کاشته شدند. در سال ۱۹۵۹ از این مادهٔ خام نخستین چای سرخ – یینگده هونگچا – تولید شد که به سرعت شهرت جهانی یافت.
در سال ۱۹۶۱ پژوهشگران مؤسسهٔ تحقیقات چای استان گوانگدونگ (广东省农业科学院茶叶研究所, Guǎngdōng Shěng Nóngyè Kēxuéyuàn Cháyè Yánjiūsuǒ) از میان جمعیت درشتبرگ یوننان، ۲۲ لاین کلونی غیرجنسی جدا کردند. یکی از آنها شمارهٔ کاری «یینگ چا ۱۷» (英茶17号) را دریافت کرد. در سال ۱۹۶۳ نهالها به خزانهٔ آزمایش رقم مؤسسه منتقل شدند و در سال ۱۹۶۴، پس از انتقال به باغ اصلی رقم، نام لاینهای کلونی به سری «یینگ هونگ» (英红) – برگرفته از نام منطقه – تغییر یافت. «یینگ چا ۱۷» نام نهایی یینگ هونگ ۹ هائو (英红9号) را یافت.
از سال ۱۹۷۰ تا ۱۹۷۴ ارزیابی جامعی از ویژگیهای اقتصادی، عملکرد، کیفیت چای سرخ، شاخصهای زیستشیمیایی و مقاومت به شرایط نامساعد صورت گرفت. در سال ۱۹۸۲ آزمونهای مقایسهای با تکرارهای متعدد و در سال ۱۹۸۵ آزمونهای منطقهای در جانگجیانگ با شرکت ۱۱ رقم جدید انجام شد. در سال ۱۹۸۶ یینگ هونگ جیو هائو بهعنوان رقم ممتاز استانی (省级良种) از سوی کمیتهٔ تأیید محصولات کشاورزی گوانگدونگ شناخته شد. در سال ۱۹۸۸ گواهی رسمی (گواهی شمارهٔ 粤审茶1988010) صادر گردید. تا سال ۲۰۱۰ این رقم جایگاه رقم پیشرو کشاورزی استان (广东省农业主导品种) را به دست آورد.
در اواخر دههٔ ۱۹۸۰ کارشناسان مؤسسه با استفاده از جوانههای تکتک یینگ هونگ جیو هائو، فناوری تولید چای سرخ ممتاز «جین هائو» (金毫, Jīn Háo – «پرز طلایی») را توسعه دادند و خلأ تولید چایهای سرخ درجهیک از ارقام درشتبرگ را پر کردند. این محصول سه بار پیاپی (۱۹۹۲، ۱۹۹۴، ۱۹۹۶) در مسابقهٔ «چایهای نامدار گوانگدونگ» مدال طلا گرفت و گواهی «محصول کلیدی جدید ملی» (国家重点新产品) را از پنج وزارتخانهٔ چین دریافت کرد.
در سال ۲۰۱۹ در پانزدهمین کنفرانس سالانهٔ اقتصاد چای چین، کمیتهٔ بینالمللی چای (International Tea Committee) به یینگده هونگچا عنوان «چای سرخ با عطر جهانی بالا» (世界高香红茶) را اعطا کرد.
-
نام:
- یینگ (英) – نخستین نویسهٔ نام شهرستان یینگده (英德)، محل اصلاح و تولید اصلی.
- هونگ (红) – «سرخ»، اشاره به نوع چای.
- ۹ هائو (9号) – شمارهٔ ترتیبی لاین کلونی در سری ۲۲ واحدی برگزیده. شمارهٔ کاری اولیه ۱۷ («یینگ چا ۱۷») بود، اما پس از تغییر نام سری به «یینگ هونگ» شمارهگذاری از نو انجام شد.
-
اهمیت فرهنگی:
یینگ هونگ جیو هائو کارت ویزیت و افتخار صنعت چای گوانگدونگ است. در سال ۱۹۶۳ یینگده هونگچا برای نخستین بار در حراجی لندن عرضه شد و ارزیابیهای بالایی دریافت کرد. در همان سال ملکه الیزابت دوم بریتانیا از چای سرخ یینگده برای پذیرایی از مهمانان در ضیافت رسمی استفاده کرد و پس از آن این چای به چای هدیهای دربار سلطنتی بدل شد. معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه چن یی (陈毅) در سال ۱۹۶۵ بهواسطهٔ مارشال ژو ده به رهبری شهرستان یینگده پیام فرستاد: «حتی ملکه نیز چای سرخ شما را دوست دارد – شما موظفید از آن کاری بزرگ بسازید.» تا سال ۲۰۲۱ مساحت باغهای استاندارد چای یینگده به ۱۷۰,۲۰۰ مو (حدود ۱۱,۳۵۰ هکتار) رسید، تولید سالانهٔ چای خشک ۱۳,۵۰۰ تن و ارزش محصول از ۵ میلیارد یوآن فراتر رفت که سهم مطلق آن از یینگ هونگ جیو هائو است.
۳. توصیف گیاهشناسی و مادهٔ خام:
- رقم / کولتیوار: یینگ هونگ جیو هائو (英红9号, yīng hóng jiǔ hào) – کولتیوار گونهٔ Camellia sinensis (L.) Kuntze که به روش اصلاح کلونی از جمعیت درشتبرگ یوننان (云南大叶群体, Yúnnán Dàyè Qúntǐ) که در سال ۱۹۵۶ به یینگده آورده شد، انتخاب شده است. به نوع درختسان درشتبرگ (乔木型大叶种, qiáomù xíng dàyè zhǒng) تعلق دارد. ویژگیهای گیاهشناسی:
- عادت رشد: درختی با تنهٔ راست و قوی، غالبیت رأسی آشکار. تاج نیمهگسترده، شاخهزایی نسبتاً متراکم.
- برگها: بیضوی، سبز روشن، با سطح برآمده و براق و نوک تدریجاً تیز شونده. لبهٔ برگ کمی موجدار، برگ اندکی به داخل تا خورده.
- جوانهها: زرد-سبز، پوشیده از پرز متراکم. توانایی تولید شاخه بالاست. شاخه نوع «یک جوانه – سه برگ» به طول ۱۲.۷ سانتیمتر و وزن ۲.۰۵ گرم میرسد – رقم به نوع سنگینجوانه (重芽型品种) تعلق دارد. شاخههای یکساله تا ۱۳۲.۷ سانتیمتر رشد میکنند با قطر ۱.۱۳ سانتیمتر و تا ۱۰۰ برگ دارند – شاخصی که از جمعیت اصلی یوننان فراتر میرود.
- گلها: زرد-سفید، قطر جام ۳–۴ سانتیمتر. مادگی بالاتر از پرچمها، کلاله سهشاخه. گلدهی فراوان، میوهدهی بسیار اندک (花多而结实甚少).
- فنولوژی: آغاز رویش – اواسط تا پایان مارس؛ آغاز تولید شاخه – پایان مارس تا اوایل آوریل؛ دورهٔ خواب – اواسط نوامبر تا اوایل دسامبر. چرخهٔ کامل رویشی ۲۴۷–۲۷۸ روز است.
- برداشت: به دلیل بیداری زودهنگام و دورهٔ رویشی طولانی، برداشت از مارس تا نوامبر امکانپذیر است. برداشت بهاره (春茶, chūnchá) بهویژه اوایل بهار (明前, míngqián) بیشترین ارزش را دارد. میانگین عملکرد – بیش از ۱۵۰ کیلوگرم چای خشک در هر مو، که ۵ برابر ارقام استاندارد است.
- استاندارد برداشت: بسته به درجهٔ محصول:
- جین هائو (金毫) – فقط جوانههای تک (单芽, dān yá)، برداشت شده پیش از جشن چینگمینگ (清明)؛ سهم جوانههای باز شده بیش از ۵٪، طول دمبرگ بیش از ۰.۵ سانتیمتر نباشد.
- جین مائو هائو (金毛毫) – یک جوانه و یک برگ بازنشده (一芽一叶初展)؛ سهم مادهٔ خام منطبق با استاندارد کمتر از ۹۰٪ نباشد.
- جین یینگ هونگ (金英红) – یک جوانه و دو برگ بازنشده، برداشت شده تا ۳۰ آوریل؛ سهم مادهٔ خام استاندارد کمتر از ۸۰٪ نباشد.
- یینگ هونگ جیو هائو (ردهٔ انبوه) – یک جوانه و دو برگ بازشده (一芽二叶初展)، برداشت شده پس از اوج بهار.
۴. ترّوآر و ویژگیهای کشت:
- نقش برجسته و چشمانداز: شهرستان یینگده در بخش شمالی استان گوانگدونگ، در منطقهٔ کوهپایههای رشتهکوه نانلینگ (南岭) قرار دارد. منطقه تپهماهوری، بریدهشده با رودها و جویبارها، با درههای پرشمار. این منطقه در مرز مناطق جنبحارهای و معتدل-گرمسیری جای دارد.
- ارتفاع کشت: باغهای چای در ارتفاع ۱۰۰ تا ۵۰۰ متر از سطح دریا، در شیبهایی با تندی بیش از ۲۵ درجه قرار دارند.
- خاکها: خاکهای سرخفام (红壤, hóng rǎng)، سست، با نفوذپذیری هوایی خوب، پروفیل عمیق، دارای محتوای بالای مواد آلی و مواد معدنی. pH بهینه ۴.۵–۶.۵. خاکهای سرخ یینگده سرشار از آهن و آلومینیوم هستند که بر رشد ریشه و انباشت پلیفنلها تأثیر مطلوب دارد.
- اقلیم: جنبحارهای موسمی، با زمستان معتدل و تابستان گرم و مرطوب. دمای میانگین سالانه ۲۰–۲۲°C. بارندگی ۱۸۰۰–۲۰۰۰ میلیمتر در سال، رطوبت هوا بالا. مجموع دماهای فعال و طول دورهٔ آفتابی، فصل رویشی طولانی را تضمین میکند. مههای صبحگاهی مکرر و شبنم فراوان به تشکیل شاخههای نرم و عطری کمک میکنند.
- ویژگیهای کشت: یینگ هونگ جیو هائو نه تنها در گوانگدونگ، بلکه در سیچوآن، گوانگشی، فوجیان و دیگر مناطق جنبحارهای سازگاری خوبی نشان میدهد. این رقم برای یک نوع درشتبرگ، مقاومت به سرمای بالا و مقاومت به بیماریها و آفات اصلی دارد.
۵. فناوری تولید:
یینگ هونگ جیو هائو با فناوری کلاسیک چای سرخ و با تطابقهایی که ویژگی مادهٔ خام درشتبرگ را در نظر میگیرند، فرآوری میشود.
- چیدن (采摘, cǎi zhāi): چیدن دستی مطابق با استاندارد درجه. برای ردههای ممتاز (جین هائو، جین مائو هائو) – منحصراً جوانههای اوایل بهار و برگهای بازنشده.
- پژمردهسازی (萎凋, wěi diāo): برگهای چیده شده در لایهای نازک روی سینیهای بامبو در هوای آزاد (پژمردهسازی آفتابی یا سایهای) یا در اتاقی با تهویهٔ خوب پهن میشوند. مدت زمان – ۱۲–۱۸ ساعت یا بیشتر. هدف – کاهش رطوبت به ۶۰–۷۰٪ مقدار اولیه، نرم و کشسان کردن برگ، و آغاز فرایندهای زیستشیمیایی اولیهٔ اکسیداسیون.
- مالش (揉捻, róu niǎn): برگهای پژمرده بهصورت دستی یا با غلتکها در چند مرحله مالش داده میشوند. مادهٔ خام درشتبرگ یینگ هونگ جیو هائو به مالش طولانیتر و شدیدتری نیاز دارد تا ساختار سلولی کاملاً تخریب شود و شیرهٔ سلولی که برای اکسیداسیون باکیفیت ضروری است، آزاد گردد.
- تخمیر / اکسیداسیون (发酵, fā jiào): مرحلهٔ کلیدی. برگهای مالشداده شده در لایهای به ضخامت ۸–۱۲ سانتیمتر در اتاق تخمیر با دمای ۲۲–۲۸°C و رطوبت ۹۰–۹۵٪ قرار میگیرند. مدت – ۳–۵ ساعت. در جریان اکسیداسیون کامل، کاتچینها به تیافلاوینها و تیاروبیجینها تبدیل میشوند که رنگ قرمز-قهوهای برگ، عطر غنی و طعم را شکل میدهند.
- خشککردن (烘干, hōng gān): در دو مرحله انجام میشود: خشککردن اولیه (毛火, máo huǒ) در دمای بالاتر برای توقف سریع تخمیر، و خشککردن نهایی (足火, zú huǒ) در دمای پایینتر برای تثبیت عطر و زدودن رطوبت باقیمانده. رطوبت نهایی – بیش از ۶٪ نباشد.
- درجهبندی (分级, fēn jí): چای آماده الک شده و بر اساس اندازه و کیفیت به بخشهای برگ کامل، برگ شکسته و ریز طبقهبندی میشود. تیپسها (جوانهها) با پرز طلایی فراوان برای درجات بالاتر جدا میشوند.
۶. ویژگیهای ارگانولپتیکی:
- شکل ظاهری برگ خشک: برگهای چای محکم تابخورده، فنری، به شکل نوار یا اندکی کمانی («ابرویی»). رنگ – از قهوهای تیره تا سیاه با جلای روغنی، پرزهای طلایی و مسی فراوان (تیپس). برای درجات بالاتر (جین هائو) – پوشش یکپارچهٔ پرز طلایی، شکل متراکم، یکدست، بدون گرد چای و قطعات شکسته.
- عطر برگ خشک: غنی، گرم، فراگیر. نتهای اصلی: سیبزمینی شیرین (薯香, shǔ xiāng – «امضای» مشخص یینگ هونگ جیو هائو)، عسل، مالت، میوههای خشک (آلو بخارا، زردآلوی خشک، کشمش)، با رایحههای لطیف شکلات، ادویه (دارچین، میخک) و نوانسهای گلی.
- عطر دمکرده: درخشان، پرقدرت، خیزان (高锐, gāo ruì). نتهای غالب سیبزمینی شیرین و عسل، پشتیبانی شده با رایحههای میوهای (زردآلو، آلوی رسیده)، مالتی و کاراملی. مؤلفهٔ گلی (ارکیده، رز) بهظرافت در پسزمینه نمایان میشود.
- طعم: کامل، غنی، مخملی. فرمول طعم بهطور کلاسیک اینگونه توصیف میشود: «غلیظ، قدرتمند، تازه، نشاطآور» (浓、强、鲜、爽, nóng, qiáng, xiān, shuǎng). بدنهٔ چای متراکم، شیرینی آشکار (عسل، کارامل)، گسی ملایم و بهسرعت تبدیلشونده به پسطعم شیرین (回甘, huí gān). تلخی وجود ندارد یا بسیار ناچیز است. پسطعم طولانی، گرمابخش، با نتهای میوههای خشک و شکلات.
- رنگ دمکرده: قرمز-کهربایی (红艳明亮, hóng yàn míng liàng)، غنی، شفاف، با حاشیهٔ طلایی مشخص (金圈, jīn quān) در لبهٔ فنجان – نشانهٔ محتوای بالای تیافلاوینها.
- تفالهٔ چای (برگ دمکشیده): برگهای کامل، فنری، به رنگ قرمز-قهوهای، بهطور یکنواخت باز شده. در درجات بالاتر – فراوانی جوانههای طلایی-نارنجی. تفاله نرم، لطیف، قرمز درخشان و براق (嫩明红亮).
۷. ترکیب شیمیایی:
نمایهٔ زیستشیمیایی یینگ هونگ جیو هائو به دلیل ژنتیک رقم درشتبرگ و شرایط ترّوآر، دارای محتوای بالای مواد استخراجی است.
- پلیفنلها (茶多酚): محتوای برگ تازه حدود ۳۴.۱۷٪ که بهطور قابل توجهی بالاتر از بیشتر چایهای سرخ میانبرگ است. در چای آماده پس از اکسیداسیون کامل، محتوای پلیفنلها بسته به درجهٔ تخمیر و درجهٔ محصول به ۱۱–۲۱٪ کاهش مییابد. بخش عمدهٔ کاتچینها به تیافلاوینها (茶黄素, cháhuángsù) – ۰.۸–۱.۵٪ – و تیاروبیجینها (茶红素, cháhóngsù) – ۷–۱۲٪ تبدیل میشود که رنگ، طعم و فعالیت زیستی دمکرده را شکل میدهند. محتوای کاتچینها در برگ تازه حدود ۱۵۲.۱۳ میلیگرم/گرم است.
- اسیدهای آمینه (氨基酸): محتوای کل در برگ تازه حدود ۲.۰۶٪؛ در چای آماده – ۰.۷۸–۳.۶۴٪ بسته به فصل برداشت و درجه. مؤلفهٔ اصلی – L-تیانین (L-茶氨酸) که بخش نرم و شیرین طعم و اثر همافزایی با کافئین (نشاط آرام بدون اضطراب) را فراهم میکند.
- آلکالوئیدها: محتوای کافئین (咖啡碱) – ۴.۱۲–۴.۳۵٪ که شاخص نسبتاً بالایی در میان چایهای سرخ است. همچنین تئوبرومین و تئوفیلین به میزان کمتر حضور دارند.
- عصارهٔ محلول در آب (水浸出物): ۳۸.۱۶–۴۱.۲۵٪ – شاخصی بالا که گویای غنا و عمق طعم است.
- قندهای محلول: حدود ۴.۲۶٪، شیرینی طبیعی دمکرده را تأمین میکنند.
- اسانسها و ترکیبات عطری: نمایهٔ عطری فوقالعاده غنی که ناشی از محتوای بالای لینالول، ژرانیول، فنیلاتیل الکل و دیگر ترپنوئیدهاست. نت مشخص سیبزمینی شیرین (薯香) با ترکیب ویژهای از آلدئیدها و مالتول مرتبط است.
- ویتامینها: C (حدود ۵۰ میلیگرم/۱۰۰ گرم، بخشی در تخمیر از بین میرود)، گروه B (B₁، B₂، B₆)، E، K.
- مواد معدنی: پتاسیم (حدود ۲۰۰۰ میلیگرم/۱۰۰ گرم)، کلسیم (حدود ۳۰۰ میلیگرم/۱۰۰ گرم)، منیزیم، منگنز، آهن، فلوئور، روی.
- فلاونوئیدها (黄酮类): حدود ۰.۷۲٪، تکمیلکنندهٔ فعالیت آنتیاکسیدانی.
۸. خواص مفید:
- اثر نیروبخشی: محتوای بالای کافئین (۴.۱۲–۴.۳۵٪) در ترکیب با L-تیانین، تحریک ملایم اما مؤثر دستگاه عصبی مرکزی را فراهم میکند – افزایش تمرکز، کارایی و نشاط بدون جهشهای ناگهانی و افت بعدی.
- محافظت آنتیاکسیدانی: تیافلاوینها و تیاروبیجینهای یینگ هونگ جیو هائو توانایی اثباتشدهای در خنثیسازی رادیکالهای آزاد دارند. پژوهشها نشان دادهاند که از نظر محتوای تیافلاوینها و تیاروبیجینها، یینگ هونگ جیو هائو از چیمن هونگچا و دیانهونگ برتر است.
- اثر محافظتکننده از کبد: مطالعات آزمایشگاهی (آکادمی علوم کشاورزی گوانگدونگ) نشان داد که عصارهٔ آبی یینگ هونگ جیو هائو میتواند سطوح نشانگرهای آسیب کبدی (ALT، AST) را کاهش داده و مسیر التهابی TNF-α/NF-κB را مهار کند و در آسیب حاد الکلی اثر محافظتی داشته باشد.
- بهبود گوارش: ترشح شیرهٔ معده را تحریک کرده، به تجزیهٔ چربیها کمک میکند. چای سرخ بهطور سنتی نوشیدنی «گرم» (性温) دانسته میشود و برای افراد با گوارش ضعیف توصیه میشود.
- اثر گرمابخشی: یینگ هونگ جیو هائو بهعنوان چای کاملاً تخمیرشده، به بهبود گردش خون و تنظیم دمای بدن کمک میکند و بهویژه در فصل سرد ارزشمند است.
- حمایت از دستگاه قلب و عروق: مصرف منظم میتواند به کاهش کلسترول LDL، استحکام دیوارهٔ رگها و عادیسازی فشار خون کمک کند.
- اثر ادرارآور: کافئین و تئوبرومین جریان خون کلیوی را تحریک کرده، به دفع مایعات اضافی و کاهش ادم کمک میکنند.
- اثر ضدباکتریایی: پلیفنلها و کاتچینها توانایی مهار رشد میکروارگانیسمهای بیماریزا را دارند.
۹. دمآوری:
-
دمای آب: ۹۰–۹۵°C (آب جوش نباشد – برای حفظ ترکیبات عطری لطیف).
-
مقدار چای: ۵ گرم در ۱۵۰ میلیلیتر آب (روش گونگفو)؛ ۳–۴ گرم در ۲۰۰–۲۵۰ میلیلیتر (روش اروپایی).
-
ظرف: گایوان چینی (盖碗, gàiwǎn) – انتخاب بهینه که امکان آشکارسازی کامل عطر را فراهم میکند؛ قوری ایسینگ (宜兴紫砂壶) از خاک رس قرمز یا قهوهای؛ قوری چینی.
-
فرایند (روش گونگفو):
۱. گایوان و چاهای (茶海) را با آب جوش گرم کنید، آب را خالی کنید. ۲. ۵ گرم چای در گایوان گرم بریزید؛ عطر برگ خشک را استشمام کنید – این نخستین آشنایی با چای است. ۳. آب ۹۰–۹۵°C بریزید و بلافاصله خالی کنید (آبکشی، 洗茶, xǐ chá) – بیداری برگ. ۴. نخستین دم: آب بریزید، ۵–۸ ثانیه صبر کنید. در چاهای بریزید، در فنجانها پخش کنید. ۵. دم دوم تا چهارم: ۵–۱۰ ثانیه، بهتدریج زمان را افزایش دهید. ۶. دم پنجم تا هشتم: ۱۵–۳۰ ثانیه و بیشتر با کاهش طعم. ۷. یینگ هونگ جیو هائو درجه بالا ۶–۸ دم میدهد، درجات انبوه – ۴–۶ دم.
-
نکات مهم:
- به دلیل محتوای بالای مواد استخراجی، چای به راحتی بیش از حد دم میکشد – نخستین دمها باید سریع باشند.
- یینگ هونگ جیو هائو برای تهیهٔ چای با شیر (奶茶, nǎichá) بسیار مناسب است: دمکردهٔ غنی و قوی در پسزمینهٔ شیر گم نمیشود، بلکه رنگ صورتی زیبایی به خود میگیرد.
۱۰. نگهداری:
- شرایط: محل خشک، خنک، تاریک، دور از تابش مستقیم خورشید و منابع گرما.
- ظرف: بستهبندی هوابند – قوطی فلزی، کیسهٔ فویلدار با سوپاپ یا بستهبندی وکیوم. از تماس با بوهای خارجی (ادویه، عطر، مواد شیمیایی خانگی) جلوگیری شود.
- دما: دمای اتاق (۱۵–۲۵°C). نگهداری در یخچال لازم نیست و توصیه نمیشود – چگالش هنگام بیرون آوردن به چای آسیب میزند.
- مدت نگهداری: در صورت رعایت شرایط – ۲–۳ سال. یینگ هونگ جیو جیو هائو از آن دسته چایها نیست که با کهنهشدن بهبود یابند؛ کیفیت بهینه در ۱۸ ماه نخست پس از تولید است.
- دشمنان چای: رطوبت، نور، اکسیژن، دمای بالا، بوهای خارجی.
۱۱. قیمت و تقلب:
-
ردهٔ قیمتی: یینگ هونگ جیو هائو گسترهٔ قیمتی وسیعی را – از ردههای انبوه در دسترس تا فوقممتاز – پوشش میدهد. یینگ هونگ جیو هائو انبوه (一芽二叶) – از ۲۰۰ تا ۸۰۰ یوآن برای هر جین (۵۰۰ گرم)؛ جین یینگ هونگ – ۸۰۰–۲۰۰۰ یوآن؛ جین مائو هائو – ۲۰۰۰–۵۰۰۰ یوآن؛ جین هائو از جوانههای تک – از ۵۰۰۰ تا بیش از ۱۰,۰۰۰ یوآن برای هر جین که یکی از گرانترین چایهای سرخ چین است. میانگین درآمد هر مو از کشت یینگ هونگ جیو هائو حدود ۶۰,۰۰۰ یوآن است – پنج برابر ارقام معمولی.
-
چگونه از تقلب دوری کنیم:
- از فروشندگان معتبر خرید کنید: برند «هونگیِن» (鸿雁) مستقیماً به مؤسسهٔ چای گوانگدونگ – پدیدآورندهٔ رقم – تعلق دارد. دیگر برندهای قابل اعتماد: «ایبائومین» (怡品茗)، «یینگ جیو ژوانگیوان» (英九庄园)، «با بای شیو چای» (八百秀才).
- شکل ظاهری را ارزیابی کنید: برگها باید محکم تابخورده، یکدست، براق باشند. درجات بالاتر – پرز طلایی فراوان. گرد چای، رنگ مات، ناهمگونی قطعات نشانههای تقلب هستند.
- عطر را بررسی کنید: نت مشخص سیبزمینی شیرین (薯香) – «امضای» یینگ هونگ جیو هائوی اصیل – ضروری است و در تقلبیهای ساختهشده از ارقام دیگر وجود ندارد.
- دمکرده را ارزیابی کنید: رنگ باید درخشان، قرمز-کهربایی، شفاف، با حاشیهٔ طلایی باشد. دمکردهٔ کدر و مات نشاندهندهٔ مادهٔ خام بیکیفیت یا نقص فناوری است.
- به قیمت با نگاه انتقادی بنگرید: اگر «جین هائو» با قیمت زیر ۳۰۰۰ یوآن برای هر جین عرضه شود – تقریباً بهیقین محصول اصیل نیست.
۱۲. نکات جالب:
- سه در یک: یینگ هونگ جیو هائو یکی از معدود چایهای جهان است که نام آن همزمان نام کولتیوار، محصول نهایی و برند منطقهای است. این موردی منحصربهفرد در صنعت چای چین است.
- جین هائو طلایی قدیمیتر از جین جون می طلایی است: «جین هائو» ممتاز از جوانههای تک یینگ هونگ جیو هائو در اواخر دههٔ ۱۹۸۰ پدید آمد – مدتها پیش از پیدایش جین جون می (金骏眉، ۲۰۰۵) که پدر چایهای سرخ «جوانهای» شمرده میشود.
- چای سلطنتی: در سال ۱۹۶۳ الیزابت دوم از چای سرخ یینگده برای پذیرایی سلطنتی استفاده کرد. یینگده هونگچا یکی از نخستین چایهای چینی بود که پس از سدهها سلطهٔ ارقام هندی و سیلانی، لندن را فتح کرد.
- زرد پیش از سرخ: نخستین محصول درجهیک از جوانههای یینگ هونگ جیو هائو نه چای سرخ، بلکه چای زرد بود – «یین هائو» (银毫، «پرز نقرهای») که با فناوری هوانگچا (黄茶) تولید شد. تنها سپس پژوهشگران به فناوری سرخ روی آوردند و «جین هائو» را آفریدند.
- موتور اقتصادی: تا سال ۲۰۱۵ اثر اقتصادی تجمعی ناشی از معرفی یینگ هونگ جیو هائو از ۴ میلیارد یوآن فراتر رفت؛ تا دههٔ ۲۰۲۰ – بیش از ۶ میلیارد یوآن، که یینگده را از شهرستانی کوهستانی و محروم به منطقهای پررونق «چایخیز» تبدیل کرد.
۱۳. مقایسه با دیگر چایهای سرخ:
-
چیمن هونگچا (祁门红茶, Qímén Hóngchá): چای سرخ کلاسیک آنهویی از کولتیوار میانبرگ ژو یه ژونگ. دارای «چیمن شیانگ» (祁门香) مشهور – عطری پیچیده با نتهای گلی-میوهای و عسلی. در مقایسه با آن، یینگ هونگ جیو هائو بدنهای متراکمتر، شیرینی برجستهٔ سیبزمینی شیرین و مالت، قوت بیشتر (浓强) و رنگ غنی دمکرده با حاشیهٔ طلایی نشان میدهد. چیمن لطیفتر و ظریفتر است؛ یینگ هونگ جیو هائو پرتنتر و سخاوتمندتر.
-
دیانهونگ (滇红, Diān Hóng): چای سرخ یوننان از همان نیاکان درشتبرگ یینگ هونگ جیو هائو. دیانهونگ با نتهای ادویهای، چوبی و شکلاتی برجستهتر و بافت مشخص متراکم و چسبناک متمایز میشود. یینگ هونگ جیو هائو با همان قوت، شیرینی تمیزتر و «شفافتری» و نت مشخص سیبزمینی شیرین-عسل و نیز سطح بالاتری از تازگی (鲜爽度) دارد.
-
جین جون می (金骏眉, Jīn Jùn Méi): چای سرخ ممتاز فوجیان، تماماً از جوانههای کولتیوار چای چا. طعمی نفیس و لطیف با غلبهٔ نتهای عسل-گل و ترشی ملایم میوهای دارد. در مقایسه با آن، جین هائو از یینگ هونگ جیو هائو قدرتمندتر و «جنوبیتر» است: بدنه متراکمتر، شیرینی عمیقتر، عطر گرمتر و فراگیرتر، با مؤلفهٔ چشمگیر مالت-شکلات.
-
ژنگ شان شیائو ژونگ (正山小种, Zhèng Shān Xiǎo Zhǒng): نیای چایهای سرخ جهان از کوههای ووییشان، فوجیان. نسخههای سنتی با عطر مشهور «دودی» (دود کاج) متمایز میشوند که در یینگ هونگ جیو هائو کاملاً غایب است. شیائو ژونگهای جدید «بیدود» از نظر نمایه نزدیکترند، اما بدنهای سبکتر و نتهای آشکار صمغی-کاجی دارند.
-
یینگده هونگچا از دیگر کولتیوارها: در یینگده چایهای سرخ از ارقام دیگر نیز تولید میشوند – جین گوانیین، میژان، ژو گوی که از فوجیان آورده شدهاند. آنها نتهای گلی بارزتری دارند، اما از نظر تراکم بدنه، «قوت» و امضای مشخص سیبزمینی شیرین-عسل از یینگ هونگ جیو هائو عقبترند.
در پایان:
یینگ هونگ جیو هائو چایی است که تاریخ نیمسدهای علم زراعت چین، درهمآمیخته با سخاوت ترّوآر جنبحارهای شمال گوانگدونگ، در آن تجسم یافته است. این کولتیوار که از نیاکان یوننانی زاده و در خاکهای سرخ یینگده پرورده شده، به جهان چای سرخی هدیه کرده است که توان رقابت با بهترین نمایندگان این گونه – از چیمن امپراتوری تا دیانهونگ قدرتمند – را دارد. نت مشخص سیبزمینی شیرین، پُری مخملی طعم و دمکردهٔ درخشان چون خورشید جنوب با حاشیهای طلایی، یینگ هونگ جیو هائو را به گزینهای آرمانی برای کسانی بدل میکند که در چای سرخ نه صرفاً نوشیدنی نیروبخش، بلکه تجربهای حسی راستین میجویند – گرم، سخاوتمند و بینهایت ژرف.